LOC ontwikkelde onlangs een nieuwe dienst: het Mediationloket. Mediator Jan Willem van Dommelen helpt via die weg cliëntenraden en zorgorganisaties tot snelle en passende oplossingen bij geschillen te komen. De voormalig advocaat ziet dat cliëntenraden deskundiger worden, maar vaker in conflict komen door interne verdeeldheid en uitdagingen in de zorg, zoals personeelstekorten.

Wie is Jan Willem van Dommelen?

“Laat ik beginnen te vertellen dat ik in Amerongen woon, een leuk, oud dorp op de Utrechtse Heuvelrug. In Utrecht begon ik eind jaren tachtig samen met een collega een advocatenkantoor. In de afgelopen decennia heb ik me met veel zaken bezighouden die met de zorg te maken hadden.”

Vanwaar de belangstelling voor de zorg?

“In zorgorganisaties komt voor mij altijd het beste van twee werelden samen: het goed organiseren van je bedrijf, ook economisch en juridisch en tegelijk het goed doen aan mensen. Ik zag hoe snel deze twee aspecten met elkaar op spanning kunnen komen te staan. Niet alles wat zou moeten kán of gebeurt. Met allerlei soorten conflicten tot gevolg. Steeds duidelijker werd voor mij dat mediation dé sleutel is tot het echt oplossen van die conflicten. Inmiddels heb ik mijn advocatenleven afgesloten en doe ik alleen nog maar mediationwerk.”

Komen cliëntenraden vaker in conflicisituaties terecht?

“Ik heb in de afgelopen decennia heel wat cliëntenraden bijgestaan. Inmiddels zijn ze in de medezeggenschap niet meer weg te denken. Cliëntenraden zijn zelfbewuster en deskundiger geworden en zorgbestuurders kunnen niet meer om hen heen. Ik denk inderdaad dat cliëntenraden in steeds meer ‘conflict-vaarwater’ komen. Allereerst omdat de cliëntenraad soms zelf ‘een verdeeld huis’ is. Gek is dat niet: er draaien mensen mee die veel vergaderervaring hebben en mensen die weinig vergadermeters hebben gemaakt; mensen die veel van het zorgsysteem weten en leden die volledig blanco zijn. Er zitten praters in en doeners, kalme geesten en snel ontvlambare leden. En die moeten met een steeds mondiger geworden achterban van bewoners en hun families een gezamenlijke koers en stijl ontwikkelen. Best complex. Hoe functioneer je dan als het ‘kritische tegenover’ van de zorginstelling? Die op haar beurt weer moet dealen met personeelstekorten, bezuinigingen en stelselwijzigingen.”

“Cliëntenraden zijn zelfbewuster en deskundiger geworden”

Dat gaat niet altijd goed?

“Meestal zijn ze wel aan elkaar gewaagd. Maar soms lukt het cliëntenraden en zorgbestuurders niet in al die dynamiek constructief hun eigen rol te spelen. Als het echt spaak loopt en ze zich gaan ingraven, kan behoefte zijn aan bemiddeling. De kunst is dat beide partijen zo verstandig zijn te onderkennen dat ze niet zélf verder moeten doormodderen en op tijd neutrale hulp vragen. Om dat te faciliteren is het goed dat LOC een nieuw initiatief lanceerde: het LOC-Mediationloket.”

Wat moet ik me bij mediation voorstellen?

“Mediation is het met elkaar oplossen van een geschil. Onder begeleiding van een onafhankelijke en neutrale mediator. Die probeert scherp te krijgen welk belang er achter het standpunt van de gesprekspartners zit. Het doel is om gezamenlijk tot een acceptabele oplossing te komen. Die is er vaak sneller en passender dan de uitkomst van een juridische procedure.”

Wie bemenst dat loket?

“Om de onafhankelijkheid en neutraliteit te waarborgen ben ik verantwoordelijk voor het Mediationloket. Ik ben een zelfstandig en gecertificeerd MfN-mediator (Mediatorsfederatie Nederland, red.). En vertrouwd met het medezeggenschapsrecht en de wereld van zorg en welzijn. Ik doe de intake en de coördinatie. In het eerste contact beoordeel ik of de situatie van de cliëntenraad of zorgbestuurder geschikt is voor een mediationtraject. Lijkt dat passend te zijn, dan spreek ik beide partijen eerst afzonderlijk en dan bepalen we het vervolg.”

En de kosten?

“Die komen ten laste van de zorgorganisatie. In de regel zal die ook positief staan tegenover de gezamenlijke poging om de werkverhouding weer vlot te trekken. Goed om te weten is dat LOC voor de aangesloten raden een korting heeft bedongen op het tarief om de toegang naar bemiddeling gemakkelijker te maken.

Contact

Het LOC-Mediationloket is te bereiken via: janwillemvandommelen@outlook.com en 0653398808